Koolmonoxide wordt ook wel een 'sluipmoordenaar' genoemd. Hoe onstaat koolmonoxide in je camper en hoe kun je koolmonoxide detecteren?

De gevaren van koolmonoxide

Koolmonoxide wordt ook wel aangeduid met CO en ook wel eens koolstofmonoxide (CO2). Maar wat is koolmonoxide nu eigenlijk? Waarom is het zo gevaarlijk? En hoe kun je koolmonoxide detecteren? We vertellen je er alles over in de blogpost.

koolmonoxide melder camper

Wat is koolmonoxide en hoe ontstaat het?

Koolmonoxide (CO) is een zeer gevaarlijk gas en staat bekend als ‘sluipmoordenaar’. Dat komt omdat het gas niet door je zintuigen is waar te nemen. Het is niet zichtbaar en je kunt het niet of proeven. Koolmonoxide wordt ook koolstofmonoxide genoemd. Het is een verbinding die ontstaat bij onvolledige verbranding van koolstofhoudende stoffen zoals aardgas, hout en olie. 

Tijdens het verbrandingsproces zorgt zuurstof voor een optimale verbranding. Koolstofmonoxide kan dan ook pas ontstaan als er onvoldoende aanvoer van zuurstof is. Bij een volledige verbranding van koolstofhoudende stoffen reageert de koolstof (C) met zuurstof (O2). Op dat moment wordt koolstofdioxide (CO2) gevormd.

Door een tekort aan zuurstof wordt er minder CO2 geproduceerd en krijgt koolmonoxide (CO) de kans om zich te vormen. Onvolledige verbranding kan ook ontstaan bij een te lage verbrandingstemperatuur met als direct gevolg dat koolstofmonoxide zich ontwikkeld.

Koolmonoxide vergiftiging niet altijd herkend

Koolmonoxide wordt vaak onderschat. Het wordt bij een ongeval vaak niet tijdig herkend mogelijke oorzaak van lichamelijke klachten. Dit komt voor als personen in een kort tijdsbestek aan een hoge concentratie koolmonoxide zijn blootgesteld. Of als er sprake is van langdurige blootstelling bij een lagere concentratie. 

Het gas wordt zeer snel opgenomen in het lichaam. Het verbind zich 250 keer sneller met bloed dan zuurstof. Dit is een zeer gevaarlijke eigenschap van koolmonoxide. 

Koolmonoxide wordt in de volksmond ook wel een zwaar gas genoemd. Maar koolstofmonoxide is zelfs een fractie lichter dan lucht. Hierdoor zal het gas zich snel in een ruimte verspreiden door aanwezige luchtstromen. 

De gevolgen van een koolmonoxidevergiftiging zijn voor mens en dier zeer ingrijpend. 

Koolmonoxide - De feiten op een rij

  • Koolstofmonoxide kun je niet ruiken, proeven of zien
  • Nieuwe verbrandingstoestellen kunnen ook CO uitstoten
  • Koolstofmonoxide kan ook voorkomen in campers, caravans en boten
  • Koolmonoxide (CO) is niet hetzelfde als Kooldioxide (CO2)
  • Een CO-melder is geen vervangend middel voor regelmatig onderhoud
  • Glazen panelen bij open haarden beschermen niet tegen koolstofmonoxide
  • Per jaar worden meer dan 250 mensen met verschijnselen van koolmonoxidevergiftiging opgenomen. Dit zijn enkel geregistreerde gevallen want in de praktijk wordt een CO-vergiftiging niet altijd herkend
  • Koolmonoxide kan ook via de (onder) buren naar binnen komen
  • Per jaar overlijden in Nederland meer dan 10 mensen aan een koolmonoxidevergiftiging
  • Koolmonoxide is een fractie lichter dan lucht

Het risico van koolmonoxide in je camper

Koolmonoxide kan ontstaan bij slecht onderhouden of slecht functionerende installaties zoals kachels en geisers. Maar ook kunnen andere situaties zorgen voor de vorming van koolmonoxide in je camper. Denk hierbij aan gescheurde, losgekoppelde-, verroeste- of gecorrodeerde afvoerpijpen, gescheurde schoorsteenkanalen of een foutieve installatie van toestellen die brandstof gebruiken.

Ander gevaar kan ontstaan als er bij niet voldoende wordt geventileerd als er in de camper vuur is geactiveerd. Er zijn gevallen bekend van mensen die hun camper verwarmen door de gaspitten te laten branden. Doe dit nooit! Hierdoor kan de hoeveelheid koolmonoxide in de lucht gevaarlijk hoog kunnen oplopen. Geef dan liever wat geld uit voor een eenvoudig kacheltje om je camper te verwarmen. 

Maar de belangrijkste tip: Zorg hoe dan ook altijd voor voldoende ventilatie in je camper!

Monteer altijd een koolmonoxide alarm

Je kunt het gevaar van koolmonoxide -ondanks goede voorzorgsmaatregelen- nooit geheel uitsluiten. Daarom is een detectie systeem voor gassen, koolmonoxide, propaan en butaan gassen noodzakelijk. 

Er zijn hiervoor verschillende mogelijkheden. Voor slechts een paar tientjes koop je al een goede koolmonoxide meter. Deze werken vaak op batterijen.  

De meest uitgebreide zijn de zogenaamde 3gas alarmen. Deze detecteren ook slaapgassen. Een 3gas alarm sluit je meestal aan de op het 12volt circuit van je camper. 

Belangrijk: Hang een melder altijd op volgens de voorschriften in de gebruiksaanwijzing.

Wat moet je doen als het alarm afgaat?

Wat moet je doen als het alarm van de koolmonoxide detector afgaat? 

  • Zet alle apparaten die gas gebruiken uit, zoals koelkast, kachels, etc. 
  • Draai de gasflessen dicht 
  • Lucht de camper goed. Zet deuren en ramen open. 
  • Laat door een deskundige de oorzaak onderzoeken

Nogmaals. Realiseer je je dat koolmonoxide een sluipmoordenaar is. Neem geen enkel risico!

In het nieuws

  • 13 november 2022 – Rookmelder redt levens van slapende mensen in camper Sint Annaparochie (link)

Ook interessant: